Anayasa Mahkemesi, 4,5 aydır yaşanan belirsizliği bitirdi. Anayasa’da belirtilen çoğunluğa ulaşılamadığı için (6′ya 5) AK Parti kapatılmadı. Sadece bir yıllık Hazine yardımının yarısının kesilmesi kararlaştırıldı.
Anayasa Mahkemesi, Türkiye’nin merakla beklediği kararı dün açıkladı. Mahkeme, ‘kapatma’ istemini gerekli oyçokluğu sağlanamadığı için reddetti. Anayasa’ya göre kapatma kararı için 7 oy gerekirken, 6 üyenin karşısında 5 üye kapatmama yönünde oy kullandı. Bu sonuçla birlikte Başbakan Tayyip Erdoğan ile bakan ve milletvekillerinin de aralarında bulunduğu 71 AK Partili için istenen siyasî yasak talebi de düşmüş oldu. Anayasa Mahkemesi, iktidar partisi hakkında daha hafif bir ceza olan Hazine yardımının yarısının kesilmesine hükmetti. Buna göre yılbaşından itibaren 45 milyon 685 bin YTL’lik Hazine yardımı alan AK Parti, bu miktarın yarısını geri verecek. Ülkede aylardır yaşanan belirsizliğe son veren, istikrara katkı sağlayan karar, Türkiye ile birlikte bütün dünyada memnunlukla karşılandı.
Üyelerin oylarının rengi ise şöyle: Başkan Haşim Kılıç davanın reddini istedi. Başkan Vekili Osman Paksüt, üyeler Fulya Kantarcıoğlu, Mehmet Erten, A. Necmi Özler, Şevket Apalak, Zehra Ayla Perktaş kapatılması; üyeler Sacit Adalı, Ahmet Akyalçın, Serdar Özgüldür ve Serruh Kaleli, Hazine yardımının kesilmesi yönünde oy kullandı.
14 Mart’ta başlayan kapatma davası süreci 4,5 ay sonra noktalandı. Anayasa Mahkemesi, karar toplantılarına 28 Temmuz Pazartesi günü başlamıştı. Kısa molalarla saat 09.00-22.30 arası yoğun tempoda mesaisini sürdüren Mahkeme, iddianamedeki delilleri, raportörün raporunu ve AK Parti’nin savunmasını müzakere etti. 11 üye, davayla ilgili görüşlerini açıkladı. Zaman zaman hararetli tartışmalar yaşandı. Heyet, dün üçüncü toplantısı için bir araya geldi. Sabah saatlerinden itibaren kararın açıklanacağının işaretleri alınmaya başlandı.
Öğleden sonra heyecanlı saatler
Öğle arasından sonra kapatma isteminin oylanmasına geçildi. Bu sırada Anayasa Mahkemesi görevlileri medya mensuplarının Mahkeme’ye yaklaşmasını engelleyen şeritleri kaldırdı. Gazeteciler bunun üzerine Mahkeme kapısına yüklendi. Televizyon ve ajanslar ’son dakika’ uyarısıyla ‘Karar açıklanıyor’ anonsu geçti. Ancak, Mahkeme görevlileri “Yanlış anlaşılma oldu, toplantı sürüyor, açıklama yok.” diyerek gazetecileri kapıdan uzaklaştırdı. Meraklı bekleyiş birkaç saat daha sürdü. Ardından tarihî karar açıklandı.
Anayasa Mahkemesi, AK Parti hakkında açılan kapatma davasının reddine karar verdi. Yüksek Mahkeme, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı Abdurrahman Yalçınkaya’nın kapatma talebini nitelikli çoğunluğu sağlayamadığı için reddetti. Mahkeme, AK Parti’nin son aldığı Hazine yardımının 1/2 oranında kesilmesine hükmetti. 6 üye kapatılması yönünde oy kullanırken, Başkan Haşim Kılıç ‘ret’ dedi; 4 üye Hazine yardımının kesilmesini istedi. Karara göre, AK Parti’nin 2008 yılı 45,6 milyon YTL’lik Hazine yardımının 22,8 milyon YTL’si Hazine’ye aktarılacak.
Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, beş bakan ve milletvekillerinin aralarında bulunduğu 71 kişi ise siyasî yasaklı konuma düşmekten kurtuldu. Kararı açıklayan Anayasa Mahkemesi Başkanı Haşim Kılıç, Hazine yardımının kesilmesi kararının AK Parti’ye ciddi bir ihtar olduğunu belirtti. Kılıç, siyasî parti kapatma davaları açılmadan, ilgili hükümlerin demokratik ülkelerdeki seviyeye getirilmesi gerektiğine dikkat çekti.
Haşim Kılıç, sorular üzerine üyelerin oylarının rengini açıkladı. Kılıç’ın verdiği bilgiye göre, Başkan Kılıç davanın reddedilmesini istedi. Başkan Vekili Osman Alifeyyaz Paksüt, üyeler Fulya Kantarcıoğlu, Mehmet Erten, A. Necmi Özler, Şevket Apalak, Zehra Ayla Perktaş kapatılması; üyeler Sacit Adalı, Ahmet Akyalçın, Serdar Özgüldür ve Serruh Kaleli Hazine yardımının kesilmesi yönünde oy kullandı. Kılıç, Hazine yardımının kesilmesini isteyen 4 üyenin AK Parti’nin fiillerinin laikliğe aykırı odak olduğunu, ancak odaklaşmanın ağır olmadığını savunduklarını belirtti. Kılıç, dava sonucunda siyasî yasak çıkıp çıkmadığına ilişkin sorulara ise “Anayasa’nın hükmü çok açık. Eylem ve sözleriyle partinin kapatılmasına neden olanlar’ diye yazıyor. Bu nedenle kapatma olmadığı için herhangi bir siyasî yasak da söz konusu olmamıştır.” diye cevap verdi.
Üyeler, ‘odak’ tanımında bölündü
Anayasa Mahkemesi üyeleri arasında müzakereler sırasında sert tartışmalar yaşandı. 6 üye, AK Parti’nin eylemlerinin laikliğe aykırı fiillerin odağı haline geldiğini savundu. Haşim Kılıç, bu eylemlerin odak kapsamına girmediğini belirtti. Sacit Adalı, Ahmet Akyalçın, Serdar Özgüldür ve Serruh Kaleli, partinin bazı eylemleriyle odak haline geldiğini ancak bunların ‘ağır’ olarak nitelenemeyeceğini belirtti. 4 üye, 2001 yılında yapılan anayasa değişikliğiyle parti kapatmanın zorlaştırıldığını, alternatif olarak Hazine yardımının kesilmesinin konduğunu vurguladı. Aynı üyeler, “AK Parti, bazı eylemleriyle odak haline gelmiştir ancak laikliği ve demokrasiyi ortadan kaldırmayı amaçlamamaktadır.” değerlendirmesi yaptı. Yapılan oylamada, 6 üye partinin kapatılmasını istedi. 4 üye kapatmayı gerektirecek yoğunlukta odaklaşmanın olmadığını, dolayısıyla kapatmanın reddedilmesini istedi. Haşim Kılıç da ret oyu kullandı. Odak halinin tespiti nedeniyle eylemlerin cezasız kalmaması gerektiğini belirten çoğunluk üyeler, Hazine yardımının kısmen veya tamamen kesilmesi oylaması yaptı. Başkan Kılıç bunun da reddini istedi. Üyeler, eğitim özgürlüğüyle ilgili anayasa değişikliğini de masaya yatırdı. Bazı üyeler, değişikliğin iptal edilmesinin AK Parti’nin laikliğe aykırılığının ispatı olduğunu savundu. Kapatmaya karşı olan üyeler ise Yüksek Mahkeme’nin Anayasa değişikliğini iptal ederek laikliğe aykırılığı ortadan kaldırdığına dikkat çekti.
BAŞKAN KILIÇ’TAN ÖNEMLİ MESAJLAR:
Kapatma davalarında ciddi sıkıntılar çekiyoruz. Topluma ters gelen kurallar varsa, siyasilerimiz anayasa değişikliklerini süratle yapmalı.
Toplumda ciddi gerginliğin olduğunu yaşıyor ve görüyoruz. Birlikte yaşama gayretini göstermeliyiz. Gerginliği azaltmak için çaba sarf etmeliyiz.
Gündemdeki konular Anayasa Mahkemesi’nin önüne getiriliyor. Bu davanın toplumu ne kadar ilgilendirdiğini görmezlikten gelemezdik.
Kapatmayla ilgili karar verirken hiçbirimiz, mutlu olduğunu söyleyemez. Ciddi bir ihtar kararı çıkmıştır. Gereken mesajın alınacağını umuyorum.
Anayasa Mahkemesi Başkanı Kılıç, AK Parti’nin kapatılmadığına ilişkin kararı açıklamadan önce siyasî partilere önemli uyarılarda bulundu. Haşim Kılıç, Yüksek Mahkeme üyelerinin parti kapatma davalarından memnun olmadığını ifade ederken, karar verirken demokrasi adına çok ciddi sıkıntılar çektiklerini belirtti. Türkiye’nin gerekli adımları atmasını isteyen Kılıç, şu çağrıyı yaptı: “Siyasî aktörlerimize buradan seslenmek istiyoruz. Eğer bu konuda bir rahatsızlık varsa topluma ters gelen kurallar, anayasa değişiklikleri varsa bu konuda uzlaşarak bu değişiklikler süratle yapılabilmelidir. Ancak ne yazık ki bu konuda çağdaş demokratik ülkelerle olan bir beraberliği sağlamak adına yapılması gereken anayasal ve yasal değişiklikler yapılmayıp, ne zaman bir siyasî parti kapatma davası gündeme gelir, o zaman bu kuralların yapılması gerektiği çok ciddi bir şekilde, hızlı bir şekilde tartışılmaya başlar. Oysa bunun böyle olmaması gerekir. Siyasî parti kapatma davaları daha açılmadan ilgili siyasî partilerimizin bir uzlaşma içerisinde bu konuda yapılması gereken değişiklikleri yapmasını arzu ederdik. Ama maalesef bugüne kadar pek gerçekleşmedi ve bu tartışmalar siyasî parti kapatma davaları açıldığı andan itibaren yine canlılık kazandı.”
Haşim Kılıç, anayasa değişikliği ve kapatma davaları sebebiyle toplumda gerginlik oluştuğunu vurgularken, uzlaşma mesajları verdi. Hangi düşünceden, hangi inançtan olursa olsun bütün toplum katmanlarının birlikte yaşama şartlarının sağlanması için gerekli gayreti gösterdiklerini savunan Kılıç, bu gerginliği azaltma konusunda gerekli çabaların gösterileceği inancını taşıdığını anlattı. İlgili siyasî partinin sonucu çok iyi tahlil etmesi ve çıkan mesajı alması temennisinde bulunan Kılıç, “Burada kapatma kararı çıkmamıştır. Anayasa’daki bu sayıyı yani 7 sayısını tutturamamış olmasından dolayı kapatma kararı çıkmamıştır ama bu kararın sonucunda bu partiye bir ihtar kararı çıkmıştır, ciddi bir ihtar kararı çıkmıştır. Bu sonucun değerlendirileceğini ve gereğinin de yapılacağını umut ediyorum, tahmin ediyorum.” ifadelerini kullandı.
Haşim Kılıç, dava süreci ve Raportör Osman Can’ın görevlendirilmesi konusundaki eleştirileri de cevapladı. Gerek sosyal, gerekse ekonomik ve siyasal boyutlardaki önemi sebebiyle davanın bir an önce sonuçlanması gerekliliğini göz ardı etmelerinin mümkün olmadığını bildirdi. Kılıç, “Biz de bu ülkede yaşıyoruz ve biz de bu ülkenin sevinciyle ve üzüntüsüyle birlikte hep beraber bunları duyuyoruz. O nedenle bu davanın ne kadar önemli olduğunu, toplumu ne kadar ilgilendirdiğini biz de görmezlikten gelemezdik.” dedi. Haşim Kılıç, Osman Can’ın ise tecrübesinden dolayı raportör olarak seçildiğini bildirdi. Can’ın türban davası nedeniyle laiklik konusundaki çalışmasının AK Parti davasına da kolaylık sağladığını anlatan Başkan Kılıç, “Bundan önceki türban konusunda çıkan anayasa değişikliğini incelemiş olması ve laiklik konusunun bu çerçevede çok enine boyuna kendisi tarafından incelenmiş olması nedeniyle kolaylık sağlama adına bu arkadaşımıza verilmiştir. Arkadaşımızı tercih sebebi sadece budur.” diye konuştu.
Asker kökenli üye Özgüldür ‘kapatılmasın’ oyu kullandı
Anayasa Mahkemesi Başkanı Haşim Kılıç: Ret
Başkan Vekili Osman Paksüt: Kapatılsın
Üye Sacit Adalı: Hazine yardımı kesilsin
Üye Fulya Kantarcıoğlu: Kapatılsın
Üye Ahmet Akyalçın: Hazine yardımı kesilsin
Üye Mehmet Erten: Kapatılsın
Üye Serdar Özgüldür: Hazine yardımı kesilsin
Üye Abdullah Necmi Özler: Kapatılsın
Üye Şevket Apalak: Kapatılsın
Üye Serruh Kaleli: Hazine yardımı kesilsin
Üye Ayla Perktaş: Kapatılsın
Zaman
Popularity: 1% [?]
